Gənc qadınlar arasında aparılan yeni araşdırma göstərib ki, kirpik uzatmalarından müntəzəm istifadə edənlərin əksəriyyətinin kirpiklərində Demodex folliculorum adlı mikroskopik gənələrə rast gəlinir. Bu gənələr göz qapaqları və kirpiklər ətrafında ağrılı dəri reaksiyasına — demodikoz xəstəliyinə səbəb ola bilər.
Araşdırmanın nəticələri Avropa Katarakt və Refraktiv Cərrahlar Cəmiyyətinin (ESCRS) 44-cü Konqresində təqdim edilib.
Tədqiqat həmçinin göstərib ki, kirpik uzatmalarından istifadə edən qadınların əhəmiyyətli hissəsində göz qıcıqlanması əlamətləri, əksəriyyətində isə kirpiklərin yaxınlığında yerləşən və gözlərin qurumasının qarşısını alan yağlı maddə ifraz edən Meibom vəzilərinin funksiyasının pozulması müşahidə olunur.
Tədqiqatçılar bildirirlər ki, kirpiklərin düzgün təmizlənməsi və zəruri hallarda gənələrə qarşı müalicənin aparılması kimi sadə gigiyena tədbirləri kirpik uzatmalarından istifadəni daha təhlükəsiz edə bilər. Araşdırmanı Ukraynanın Vinnitsa şəhərində yerləşən Milli Piroqov adına Memorial Tibb Universitetinin Oftalmologiya kafedrasından doktor Tetiana Zhmud və həmkarları aparıblar.
Zhmud bildirib ki, kirpik uzatmaları tuşdan istifadə etmədən kirpikləri daha uzun və sıx göstərdiyi üçün gənc qadınlar arasında olduqca populyar kosmetik prosedurdur. Lakin getdikcə daha çox sübut bu prosedurun göz səthində qıcıqlanma, göz quruluğu əlamətləri və Meibom vəzilərinin funksiyasının pozulması kimi problemlərlə əlaqəli ola biləcəyini göstərir.
Zhmud və həmkarları 16–28 yaş arasında olan 345 qadın arasında sorğu keçiriblər. İştirakçıların təxminən dörddə birinin həyatında ən azı bir dəfə kirpik uzatmasından istifadə etdiyi müəyyən edilib. Bu qadınların 58%-i proseduru hər üç-dörd həftədən bir etdirirdi.
Kirpik uzatmasından istifadə edən qadınların 47,6%-i prosedurdan sonra narahatlıq, gözlərin qızarması, sulanması və ya qaşınma kimi problemlərlə qarşılaşdığını bildirib. Tədqiqatçılar daha sonra göz qapaqlarının arxasındakı Meibom vəzilərini qiymətləndirmək üçün meiboqrafiya adlı üsuldan istifadə ediblər. Bu üsul infraqırmızı işıq vasitəsilə göz qapaqlarının arxasından həmin vəziləri görməyə imkan verir. Kirpik uzatmasını ən azı 10 dəfə etdirmiş qadınların 85%-ində Meibom vəzilərinin funksiyasının pozulması əlamətləri aşkar edilib. Bu, vəzilərin tutulması və ya gözlərin kifayət qədər nəmlənməsini təmin edən yağın düzgün ifraz olunmaması deməkdir.
Növbəti mərhələdə tədqiqatçılar müntəzəm olaraq kirpik uzatmasından istifadə edən 25 qadının kirpik nümunələrini mikroskop altında araşdırıblar. Onlardan yalnız birində Demodex folliculorum gənələri aşkarlanmayıb. Başqa sözlə, nümunələrin demək olar ki, hamısında bu mikroskopik gənələrə rast gəlinib.
25 qadından 18-də isə gənələrin yaratdığı dəri qıcıqlanmasına xas əlamətlər müşahidə olunub. Bunlara göz qapaqları ətrafında qaşınma və qıcıqlanma, qızartı, şişkinlik, kirpiklərin bir-birinə yapışması və kirpiklərin dibində dərinin qabıqlanması daxildir.
Tədqiqatçılar bildirirlər ki, bu nəticələr insanların kirpik uzatmalarından tamamilə imtina etməli olduğunu göstərmir. Lakin onlar göz qapaqlarının düzgün gigiyenasına riayət etməyin, mümkün simptomlardan xəbərdar olmağın və problem yarandıqda vaxtında həkim müayinəsindən keçməyin vacibliyini vurğulayırlar.
Kirpik uzatmalarına qulluq zamanı konservantsız, hipoallergen və göz qapaqlarının gigiyenası üçün nəzərdə tutulmuş gelin gündə iki dəfə kirpik təmizləyici fırça ilə istifadəsi tövsiyə oluna bilər. Təsdiqlənmiş Demodex infeksiyası zamanı isə parazitlərə qarşı müalicə kursunun tətbiqi nəzərdən keçirilə bilər.
Tədqiqatçılar qeyd edirlər ki, bu, kiçik həcmli ilkin araşdırmadır və kirpik uzatmasından heç vaxt istifadə etməyən gənc qadınlardan ibarət müqayisə qrupu araşdırmaya daxil edilməyib.
Buna görə gələcək tədqiqatlarda həm kirpik uzatmasından istifadə edən, həm də etməyən daha böyük qrupların müqayisə edilməsi planlaşdırılır. Bu, gənələrin nə qədər geniş yayıldığını, onların sayını, kirpik uzatmalarının istifadə tezliyini və göz sağlamlığı ilə gənələrin yaratdığı simptomlar arasındakı əlaqəni daha dəqiq müəyyənləşdirməyə imkan verə bilər. ESCRS Kornea Komitəsinin sədri, Belçikadakı UZ Brussel xəstəxanasının şöbə rəhbəri və kornea və katarakt üzrə mütəxəssis professor Sorcha Ni Dhubhghaill araşdırmada iştirak etməyib. O bildirib ki, Demodex gənələri geniş yayılmış olsa da, gənc qadınlarda onların çoxsaylı olması adətən müşahidə edilmir. Mütəxəssisin sözlərinə görə, bu gənələr kirpiklərdə olduqda onların mövcudluğunu adətən kirpiklərin dibində buraxdıqları “yaxalıqlardan” müəyyən etmək mümkündür. Bunlar ölmüş gənələr, onların ifrazatları və yumurtaları ilə dəri və yağın qarışığından əmələ gələn mumabənzər halqalardır. Lakin kirpik uzatma proseduru zamanı istifadə olunan yapışdırıcı təbii kirpiklərin dibinə, məhz bu “yaxalıqların” yerləşdiyi nahiyəyə yaxın tətbiq edilir. Buna görə də kirpik uzatmasından istifadə edən qadınlarda gənələrin mövcudluğunu aşkar etmək daha çətin ola bilər.
Mütəxəssislər xüsusi olaraq vurğulayırlar ki, Demodex folliculorum gənələrinin aşkarlanması özlüyündə xəstəlik olduğu anlamına gəlmir. Bu gənələr bəzi insanlarda gözün normal mikrobiotasının bir hissəsi ola bilər. Problem onların çoxalması və ya mövcudluğunun göz qapaqlarında simptomlara, iltihab əlamətlərinə və Meibom vəzilərinin funksiyasının pozulmasına səbəb olduğu zaman yaranır. Bu səbəbdən kirpik uzatmasından istifadə edən şəxslərdə uzunmüddətli göz qapağı qıcıqlanması, qaşınma, qızartı, şişkinlik və ya göz quruluğu kimi əlamətlər yaranarsa, bunun səbəblərindən biri kimi Demodex ilə əlaqəli blefarit də nəzərdən keçirilməlidir.
mənbə: medicalxpress.com
Şərhlər
Hələ təsdiqlənmiş şərh yoxdur.
Şərh yazın
Şərh yazmaq üçün hesabınıza daxil olun və e-poçtunuzu təsdiqləyin.