Oktyabr ayında səmanı müşahidə edənləri bir sıra maraqlı astronomik hadisələr gözləyir. Saturnun qarşıdurma mövqeyinə gəlməsi, Orionid meteor yağışının maksimum həddə çatması və Ayın “Yeddi bacı” kimi tanınan ulduz topasına yaxınlaşması ayın əsas səma hadisələri sırasında yer alır. ABŞ Milli Aeronavtika və Kosmik Tədqiqatlar İdarəsinin (NASA) Reaktiv Hərəkət Laboratoriyasının (JPL) məlumatına görə, oktyabr ayı astronomiya həvəskarları üçün bir neçə maraqlı müşahidə imkanı yaradacaq. Ayın əsas hadisələri arasında oktyabrın 4-də Saturnun qarşıdurma mövqeyinə gəlməsi, oktyabrın 21-dən 22-nə keçən gecə Orionid meteor yağışının maksimuma çatması və oktyabrın 27-dən 28-nə keçən gecə Ayın Pleyadalar ulduz topasının yaxınlığından keçməsi var.
Oktyabrın 4-də Saturn qarşıdurma mövqeyinə çatıb. Bu astronomik hadisə Yer kürəsinin Günəşlə Saturn arasında yerləşməsi zamanı baş verir. Nəticədə Saturn səmada Günəşin əks istiqamətində görünür, gün batımı ətrafında üfüqdən qalxır və gecənin böyük hissəsində müşahidə edilə bilir. Halqaları ilə tanınan Saturn oktyabr ayının əsas müşahidə obyektlərindən biri olacaq. Planet alimlərin diqqətini atmosferində baş verən hadisələrlə də cəlb edir. Astronomlar Saturnun şimal qütbü ətrafında təxminən 20 min mil, yəni 32 min kilometrə yaxın məsafəyə yayılan nəhəng altıbucaqlı formalı atmosfer axınını uzun illərdir öyrənirlər. Bununla yanaşı, NASA-nın “Habl” kosmik teleskopu ötən ay Saturnun cənub qütbü ətrafında onbucaqlı formalı atmosfer dalğası aşkar edib. Alimlərin müşahidələrinə əsasən, planetin cənub yarımkürəsindəki bu struktur güclənməkdədir. Bu isə tədqiqatçılara nəhəng atmosfer hadisəsinin inkişafını izləmək üçün nadir imkan yaradır. Oktyabrın 21-dən 22-nə keçən gecə Orionid meteor yağışının maksimum mərhələsi gözlənilir.
Orionidlər məşhur Halley kometinin geridə qoyduğu kiçik toz və qalıq hissəciklərinin Yer atmosferinə daxil olaraq yanması nəticəsində yaranır. Meteorlar səmada Orion bürcünün istiqamətindən gəlirmiş kimi görünsə də, gecə səmasının müxtəlif hissələrində müşahidə oluna bilər. Bu il müşahidə şəraiti tam əlverişli olmayacaq. Ayın işıqlı, böyüyən qabarıq fazası zəif işıq saçan meteorların görünməsini çətinləşdirə bilər. NASA mütəxəssislərinin tövsiyəsinə görə, müşahidə üçün ən əlverişli vaxt Ay üfüqün arxasında batdıqdan sonra, günəş doğmazdan əvvəlki son saatlar ola bilər. Meteor yağışını daha yaxşı izləmək üçün işıq çirklənməsinin az olduğu ərazi seçmək, gözlərin qaranlığa uyğunlaşması üçün bir qədər gözləmək və baxışı səmanın mümkün qədər geniş hissəsinə yönəltmək tövsiyə olunur.
Oktyabrın 27-dən 28-nə keçən gecə Ay gecə səmasının ən tanınan ulduz qruplarından biri olan Pleyadalar ulduz topasının yaxınlığından keçəcək. “Yeddi bacı” adı ilə də tanınan Pleyadalar qədim dövrlərdən bəri müxtəlif xalqların mifologiyasında və mədəniyyətində mühüm yer tutur. Ulduz topası dünyanın bir çox bölgəsindən müşahidə edilə bilir. Bu səma hadisəsini izləmək üçün axşam saatlarında şərq istiqamətinə baxmaq lazımdır. Ay və Pleyadalar üfüqdən yüksəldikcə onların yaxın görünüşünü müşahidə etmək mümkün olacaq. Adi gözlə Pleyadalar zəif işıqlı, bir qədər dumanlı görünüşə malik, təxminən 6-7 ulduzdan ibarət topa təsiri bağışlayır. Ulduz qrupunu xüsusi optik avadanlıq olmadan da görmək mümkündür. Lakin durbin və ya teleskop daha çox detalı müşahidə etməyə imkan verir.
NASA-nın məlumatına görə, oktyabr ayı Saturnun müşahidəsi, Orionid meteor yağışı və Pleyadalarla Ayın yaxın görünüşü sayəsində astronomiya həvəskarları üçün maraqlı imkanlar təqdim edəcək.
mənbə: scitechdaily.com
Şərhlər
Hələ təsdiqlənmiş şərh yoxdur.
Şərh yazın
Şərh yazmaq üçün hesabınıza daxil olun və e-poçtunuzu təsdiqləyin.